Son Haberler

SUV Nedir? (Tarihi, Özellikleri, Avantajları)

-
Eylül 14, 2022
SUV Nedir? (Tarihi, Özellikleri, Avantajları)

Atletik emelli araçları belirleyen SUV, genellikle “aile taşıtı” olarak öğrenilir. Kamyonet sınıfı taşıtlardandır. Geniş ve yüksek yapısı, güven verir!

SUV Nedir? Tarihi, Özellikleri, Avantajları

SUV; yüksek, geniş ve büyük cüsseli araçların genel bir ismidir. Ciple minivan arası veya arabayla CUV arası vasıta olarak da tarif edilebilir. Banal araba sınıfı taşıtlar veya ciplere göre daha yüksek, geniş ve büyük karoserli vasıtalardır. Karoserlerinin büyüklüğü oranında motor hacimleri de büyüktür. Bu nedenle daha fazla yakıt harcarlar. Daha fazla efora gereksinim dinlendiği için genellikle motorları dizel sınıfı motorlardır. Yüksek ve geniş görüş açısı sunan SUV’lar, alt ve üst sınıftaki taşıtların bazı özelliklerini de barındırabiliyor. “Spor emelli araç” olarak bilinse de spor taşıttan daha çok aile taşıtı olarak yer edinen taşıtlardır. Türkiye’de SUV model bir vasıta sahibi olmak maliyetleri bakımından banal kazancı olan bir aile için hiç ideal değil. Ayrıntılar yazımızda…

1975 senesinde üretilen Jeep Cherokee

Tarihi

SUV’ların geçmişi, Amerika’da banliyö tren istasyonlarında yük ve insan taşımacılığında kullanılan “suburban” tipi taşıtlara kadar uzanıyor. “Banliyö kullanım taşıtı” olarak da öğreniliyor. İlk reel SUV modeli vasıta, Brooks Stevens tarafından planlanan ve 1940’lı senelerde üretilen “Willys Jeep Station Wagon” dır. Bu vasıta, ilk defa 1946 senesinde satıldı ve 1949 senesinde 4 tekerlekten sürükleyişli modeli piyasaya sürüldü. 1981 senesine kadar üretilen bu model, “SUV’ların babası” olarak kabul ediliyor. Günümüz SUV tanımına uyan ilk model ise, 1975 senesinde üretilen “Jeep Cherokee” marka vasıtalardır.

İkinci Dünya Savaşı evveli ve sonrası 1935-1975 seneleri arasında Amerika Birleşik Devletleri’nde üretilen “sububan” tipi taşıtlar da, günümüzdeki SUV’ların ilk misalleri olarak kabul ediliyor. Bu vasıtalardan kimileri şunlardır; Chevrolet Carryall Suburban 1935, GAZ-61 1938, 4×4, Willys Jeep Station Wagon 1948, Pobeda M-72 GAZ-M20 / 1955, International Harvester Travelall 1953, Land Rover İvedisi II 109 1958, International Harvester Scout 80 1961, Jeep Wagoneer 1963, International Harvester Scout II 1971, Ford Bronco 1966, Toyota Land Cruiser FJ-55 1968, Chevrolet Blazer / GMC Jimmy 1969 ve Land Rover Range Rover 1970, Jeep Cherokee 1975.

SUV’lar, “spor taşıtı” ismiyle 1980’lerin sonuna kadar popüler bir kullanıma giremedi. Bu taşıtların bir hayliyi yarıyıllarında “station wagon” olarak pazarlanıyordu. SUV’lar, 1990’ların sonu ve 2000’li senelerin başında popüler olmaya başladı. Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, Hindistan ve Avustralya’da popüler hale geldi. Petrol maliyetlerindeki çoğalış ve ekonomik koşullara göre bazı yarıyıllarda arzları eksildi. Günümüzde ise, görünümü ve gelişmiş özellikleri ile sınıfının en çok seçim edilen vasıta modelidir. Tabi yeni trend CUV’lardan sonra…

Tanım

“SUV” ifadesi, İngilizce “Sport Utility Vehicle” başka bir deyişle “spor emelli araç” kelimesinin kısaltılmasıdır. “Spor emelli arazi taşıtı” olarak öğrenilen SUV’lar, “hafif kamyon”, “kamyonet” ve “pikap” olarak da sınıflandırılabiliyor. SUV’lar, günümüzde genellikle “geniş aile taşıtı” olarak öğreniliyor. “Station wagon” eşi, hafif kamyon şasesi üzerinde planlanmış sağlam ve güvenilir bir vasıta modeli olarak belirlenebiliyor. SUV’lar için evrensel bir tanım bulunmuyor. Bir Hayli otomotiv şirketi, cip veya CUV eşi taşıtları da “SUV” olarak belirleyebiliyor. Bazı ülkelerde kamyonet ve minivanlarla aynı sınıfta değerlendiriliyor. “Otobanlar dışında kullanılabilen taşıtlar” kategorisinde anılabiliyor. Başka Bir Deyişle SUV’lar için otomotiv sektörünün üzerinde ittifak ettiği standart bir model bulunmuyor.


Özellikleri

SUV’lar; asfaltlar, döşenmiş yollar ve muhtelif arazilerde kullanılabilen üstün özellikli vasıtalardır. Genellikle dört tekerleğinin çekiş özelliği vardır. Yükseklikleri ve genişlikleri ile alt ve üst sınıf vasıtalardan parçalar. Şasesi, genellikle pikap şasesinin uzunluğu ve genişliğindedir. Karoseri “station wagon” istasyon kasası, başka bir deyişle çatısı en arkaya kadar uzanan cinstendir. Arka koltuklarının artta geniş bir valiz hacmi vardır. Beş kapısı bulunur. Güçlü, büyük ve atletik görünümlü vasıtalardır. Genellikle otomatik viteslidir; ancak manuel veya tiptronik vitesli modelleri de vardır. Karoseri, iç tasarımı ve şasesine göre güçlü ve büyük hacimli motorlara gereksinim dinler. SUV’ların ilk üretildiği modellerin yüksek yakıt tüketimi şikâyet mevzusu olmuştur; ancak son senelerde büyüyen teknoloji ile üretilen yeni nesil motorlar, SUV’lar için daha düşük yakıt tüketimi avantajı sunuyor.

SUV’lar; arazi taşıtı, dört sürükler, 4×4, 4WD 4 Wheel Drive gibi isimlerle anılıyor. Kullanım emelleri ve isimleri ülkelere göre değişiklik gösterebiliyor. Kamyonet, minivan, station wagon tipi taşıtların bazı özelliklerini de barındırıyor. Dört tekerin sürükleme mahareti ve yolcu taşıma özelliğinin yanında asfalt dışındaki arazilerde de hareket etme özelliği vardır. Tam SUV’ların dört tekerden sürükleme özelliği bulunmaz. Her Taşıtı Da SUV değildir. SUV’lar, off-road taşıtlarına benzetilse de, aralarında büyük farklar vardır. Bazı SUV’ların yalnızca iki tekerden sürükleme özelliği bulunur.


SUV ve CUV Arasındaki Farklar

SUV vasıtalarla alakalı yukarıyada verdiğimiz bilgiler ışığında CUV başka bir deyişle “Crossover Utility Vehicle” taşıtlar arasındaki farklara da değinelim.

“Crossover” sözcüğü, İngilizce “karşıdan karşıya geçmek” anlamındadır. “Crossover Utility Vehicle” ifadesi ise, “geçiş takviyecisi araç” anlamında bir kelimedir. 2008 senesinden bu yana otomotiv sektöründe ehemmiyetli bir yer yakalamaya başladı. Genel olarak binek araba ile SUV arası bir konumda duruyor. Bu iki tip vasıtanın sentezinden oluşan, yarı araba yarı SUV bir vasıta cinsidir. Önden veya arkadan sürükleyişli olabildiği gibi bazı modelleri 4×4 özellikli de olabiliyor. Hafif vasıtayı da denebilir. Kısaca “SUV’un altı arabanın üstü” diyebiliriz.

Diğer farklarını ise şöyle sıralayabiliriz;

SUV’lar ile CUV’ların en ehemmiyetli farkı; şaselerdir. SUV’larda pikap veya kamyonet şaseleri kullanılıyor. CUV’larda ise, station wagon, sedan veya harchback gibi binek araba şaseleri kullanılabiliyor.
CUV’lar, SUV’lara göre daha opsiyoneldir. Başka Bir Deyişle isteğe göre özelliklerinde farklılık yapılabiliyor.
SUV’larda 4×4 dört sürükler, CUV’larda 4×2 iki sürükler yaygındır.
SUV’lar karoseri ile net olarak diğer vasıtalardan ufalayabilir; CUV’lar araba ve cip eşi bir hayli taşıtla karıştırılır.
SUV’lar, araba ve CUV’lara oranla çok daha fazla insan ve yükü daha ekonomik koşullarda taşıyabilir.
SUV’lar, daha geniş olduğu için yol yakalayışı CUV’lara göre daha iyidir ve daha güvenlidir.
CUV’ların yakıt tüketimi, “banal koşullar altında” SUV’lara oranla daha azdır.
SUV’ların asfalt veya döşenmiş yollar dışındaki arazilerde kullanımı CUV’lara göre daha güvenli ve avantajlıdır.
SUV’lar, yüksek olduğu için çok derin olmayan sulardan geçilebilir; CUV’lar buna imkân vermeyebilir.
SUV’lar, geniş iç yapısının avantajı ile kısa süreli de olsa konaklamaya izin verir. CUV’lar, bu bakımdan ideal değildir.


SUV’ların Avantajları ve Dezavantajları

Avantajları:

SUV’lar, genellikle yolcu ve tük taşıma kapasitesi nedeniyle seçim edilen vasıtalardır.
5-7 yolcu taşıma kapasitesi, 2,5 tona kadar taşıma kabiliyeti oldukça cazip.
Yola yüksekten ve geniş açıdan bakmak diğer bir seçim sebebi.
Daha geniş oturma alanı bulunan SUV’lar, bir hayli bakımdan güven verir.
Geniş valiz hacmi, özellikle geniş ailelerin aradığı özelliklerde biridir.
Station wagon taşıtların yeterli olmadığı aileler için oldukça ideal.
Önden, arkadan veya dört tekerlekten sürükleme özelliği engebeli arazilerde, ıslak tabanlarda veya karlı alanlarda avantaj sağlar. 
Tabi SUV’lardan off-road taşıtların performansını beklememek gerekli. Neticede geniş ve uzun bir taşıttan bahsediyoruz.
SUV’lara römork, minik tekne veya ek valiz takılabilir.
Tatil, cümbüş ve doğa gezileri için en ideal vasıta modelidir.

Dezavantajları

En büyük dezavantajı yakıt tüketimi olarak gösteriliyor. Ancak yeni modeller daha az yakıt harcayan veya hibrit motorlu alternatifler sunuyor.
Geniş ve uzun olduğu için her yerde park yeri bulamayabilirsiniz. Otoparklarda genellikle arabalar kadar yer vazgeçildiğini düşünürseniz SUV’ları park etmek ciddi bir sorun.
Dar caddelerde veya yollarda manevra yapmak daha zordur.
Benzer taşıtlara göre daha pahalı ve maliyetlidir.
Özellikle Türkiye’de alırken ve kullanırken yüksek vergi ödenmesi gereken bir vasıta cinsidir.
Bakımı ve sigortası için de daha fazla para ödemeniz gerekebilir.

SUV ve 4×4 Taşıtlar 

Dört tekerlekten sürükleme özelliği bulunan taşıtlarda motorun eforu dört tekerleğe denk oranda dağıtılır. İki tekerlekten çekerli taşıtlarda ise, hipotez edilebileceği gibi motorun eforu iki tekerleğe dağıtılır. Bu nedenle 4×4 taşıtlar daha güçlüdür ve yüksek çekiş performansı vardır. Bu nedenle 4×4 taşıtlar, genellikle SUV gibi yüksek, geniş ve ağır vasıtalardır.

Bazı üst sınıf lüks arabalarda da 4×4 kullanılabilmektedir. 4×4 taşıtların da kendi aralarında değişik özellikleri bulunur. Misalin bazı modellerde muhakkak süratlere kadar yalnızca arkadaki iki tekerlek çekiş sağlar. Arazi vaziyetine göre motorun eforu vites kolisindeki ikinci bir kol takviyeyi ile ön tekerleklere de iletilir. Genellikle asfalt veya döşenmiş yollar dışındaki yollar veya arazilerde kullanım için uygundur.

“Permanent” başka bir deyişle “aralıksız 4×4” ismi verilen özellikli modellerde ise, en kullanışlı çekiş sistemidir. SUV’larda genellikle permanent cinsi 4×4 kullanılır. Sürücü yol vaziyetine göre sürüş modunda farklılık yapabilir. SUV’ların 4×4 sistemi, daha karışık ve pahalı bir sistemdir.


Bunları Öğreniyor musunuz?

SUV’ların anavatanı Amerika Birleşik Devletleri’dir. Tüm dünyaya, Amerika Birleşik Devletleri’deki tasarımlardan esinlenilerek yayılmıştır.
Off-road vasıtaları SUV değildir; asfalt veya döşenmiş yollar için planlanmış spor taşıtlarıdır. Ancak bazı SUV’lar, off-road vasıtalarının özelliklerini barındırır.
SUV’lar; mini, kompakt, orta boy, bütün boy ve uzatılmış karoserli olarak muhtelif tasarımlarda üretiliyor.
İsveç’te SUV’lara “şehir cipi” ismi verilir.
Finlandiya’da “katumaasturi” terimi genelde SUV’lar için kullanılır. “Sokak off-road” veya “Sokak 4×4” olarak da öğrenilir. Arazilerde kullanılabilen bir vasıta olan “maasturi”den değişiktir.