Son Haberler

Jandarma Nedir? Ne İş Yapar?

-
Eylül 19, 2022
Jandarma Nedir? Ne İş Yapar?

Jandarma Nedir? Ne İş Yapar?

Türkçeye Fransızca dilinden giren jandarma kelime olarak “silahlı kimse” anlamına gelmektedir. Jandarma, yurt içinde emniyet ile kamu kumpasını gözeten, kanun ve kaidelerin koyduğu kararların yerine getirilmesini sağlayan silahlı genel kolluk gücü görevlisidir. Yasa ve kanunların koyduğu kararların yürütülmesini ve hükümet emirlerinin yerine getirilmesini sağlayan askeri güçtür. Ülkemizde ilçe ve belediye hudutları dışında kalan, polis teşkilatının ve sahil güvenlik teşkilatının bulunmadığı yerlerde görev yaparlar. Özellikle kırsal mesken bölgelerinde polis olarak genel güvenliği ve kamu kumpasını sağlarlar. Fakat zabıtayla karıştırılmaması gerekir. Jandarmanın görevleri ile zabıtanın görevleri arasında değişiklikler bulunmaktadır. Barış vaziyetinde; kanun ve tertiplere karşıt hadiselerin çıkmasını yasaklamak, güvenliği bozan gidişatlara karşı ihtiyatlar almak ve cemiyet kumpasını gözetmek gibi görevleri bulunmaktadır. Savaş vaziyetinde ise ordunun emrine girerek ordu için çalışırlar. Savaş vaziyetinde ordunun emrinde çalışabilmesi için, kumanda ve ekipman mevzularında Genel Kurmay Başkanlığı ve Ulusal Korunma Bakanlığı’na bağlı olarak çalışırlar. Bu sebeple jandarmaların görevleri savaş halinde ve barış halinde değişmektedir.

Jandarma Genel Komutanlığı, Türk Silahlı Güçleri’nin bir parçasıdır. Emniyet ve asayiş işleri için de İçişleri Bakanlığı’na bağlıdır. Jandarma Genel Komutanlığı kanunlarla kendisine verilmiş olan görevleri yerine getirmek için belli teşkilatlanmış yapılara parçalamıştır. Bu yapılar; Jandarma Genel Komutanlığı ve bağlı birlikleri, Jandarma İç Güvenlik Birlikleri, Jandarma Hudut Birlikleri, Jandarma Eğitim Birlikleri, Jandarma Mektepleri, Jandarma Yönetimsel ve Lojistik Destek Birlikleri ve görevin özelliğine göre kurulacak olan değişik birlikler biçimindedir. Ayrıca jandarma birlikleri bölge, şehir, ilçe ve köy hudutları temel alınarak tanımlanır. Kuruldukları ulusal teşkilata göre jandarma birliği çeşitleri şu biçimdedir:

Jandarma Bölge Komutanlıkları
Şehir Jandarma Komutanlıkları
Şehir Merkez ve İlçe Jandarma Komutanlıkları
Jandarma Merkez-Karakol Komutanlıkları
Jandarma Koruma Birlikleri
Şehir Jandarma Komutanlığına Bağlı Olan Komando Birlikleri

Jandarmanın Görevleri

Kırsal mesken bölgelerinde ve muhtelif bölgelerde, cemiyetin güvenliğini ve huzurunu sağlamak, cemiyet kumpasını gözetmek, emniyet ve asayiş ile bu kumpasın bozulmamasını sağlamak gibi muhtelif görevler yapan jandarmaların başka görevleri de bulunmaktadır. Jandarma görevlerini; kanun, anayasa ve idaremeliklere, hükümet emirlerine ve kamu kumpasına ters olan eylemleri yasaklamak suretiyle yürütmektedir. Alınan tam temkinlere karşın işlenen bir kabahat karşısında, Ceza Duruşmaları Usulü Kanunu’nda yazılı görevleri yapmaktadır. Jandarmanın görevleri mülki, adli ve askeri olarak üçe ufalamaktadır:

Mülki Görevleri:

Emniyet ve asayiş ile kamu kumpasını sağlamak, kumpası gözetmek; jandarmanın temel görevidir.
Ceza Duruşmaları Usulü Kanunu’nda belirtilen kabahatlerin işlenmesini önlemek için zorunlu önlemleri alır ve bu önlemleri uygular.  
Ceza infaz müesseselerin ve ceza konutlarının dış korunmalarını yapar, güvenliğini sağlar.
Firaricilik yapılmasını önler, men eder ve firaricilik vaziyetinde soruşturma açar.
Arama kurtarma takımının çalışmalarında bulunur.
Hükümlülerin ve mahkûmların sevklerini ve nakillerini yapmakla yükümlüdür.
Kamu kumpasını bozan, kanunlara ve kararlara ters hareketlerin yapılmasını engeller.
Kabahatlerin yasaklanabilmesi için değişik kolluk güçleri ile birlik olarak projeler yürütür.
Trafik hizmetleriyle ilgilenir, alana gelen trafik kazalarında zorunlu harekâtları yapar.
Kabahatlerin ortaya çıkarılması, kabahatlilerin tespit edilmesi ve tutulması için zorunlu istihbaratı toplar ve soruşturma esnasında değişik kolluk güçleriyle ortaklaşa çalışır.
Mülki görevlere ait rastgele bir ihlal ve hamle vaziyetinde, bu cins tavır ve tutumlara mani olur, legal olarak zorunlu vaziyetlerde eylemcileri yakalar ve eylemciler hakkında zorunlu harekâtları yapar.
Zorunlu istihbarat faaliyetlerini yürütür ve elde edilen bilgileri inceleme ederek zorunlu mercilere ulaştırır.

Adli Görevleri:

Kabahatlileri arar, tam istihbarat yetkilerinden yararlanarak kabahatleri ve kabahatlileri ortaya çıkarır.
Hadiselerin aydınlatılması ve adli makamların mevzuyu iyice kavrayabilmesi için zorunlu tedbirleri alır.
Düzenlenen evrakları ve bir araya gelen ispatları alakasına göre Cumhuriyet Savcılığı’na veya değişik yetkili makamlara, kanuna uygun bir şekilde gönderir.
Suçun maznunlarını ve ortaklarını Cumhuriyet Savcılığı’na veya yetkili makamlara gönderir.
Cumhuriyet Savcısı’nın isteklerine uygun olacak şekilde harekâtları yerine getirir, bilgi verir ve yetkilendirildiği takdirde hazırlık soruşturmasını baştan sona yürütür.
Polis teşkilatının olmadığı yerlerde mahkemenin güvenliğinin sağlanması için verilen emirleri yerine getirir.

Askeri Görevleri:

Askeri inzibat ve garnizon komutanlığı görevlerini yerine getirir.
Yoklama firarisinin ve izin süresi geçenlerin takibini yapar, tutulmasını ve sevk edilmesini sağlar.
Askere alınacak şahısları çağırır ve bir araya gelmelerini sağlar.
Askeri bölgeler ve güvenlik bölgelerindeki güvenlikten sorumludur.

Jandarmanın Genel Yetkileri

Jandarmalar yukarıyada belirtilen görevleri yerine getirebilmek için sahip olduğu belli yetkileri kullanırlar. Bu yetkiler şunlardır:

Genel yetki
Genel kumpası sağlama yetkisi
Kamu ve şahıslar aleyhine işlenen eylemleri menetme yetkisi
Uyarma ve emir verme yetkisi
Yakalama ve kimlik sorma yetkisi
Parmak izi ve resim alma yetkisi
Şahısları arama ve genel arama yetkisi
Kapalı alanlara girebilme yetkisi
Sorgulama ve bilgi isteme yetkisi
İstihbarat yetkisi
El koyma ve kapatma yetkisi
Silah kullanma yetkisi

Jandarma Olmak İçin Aranan Kaliteler

Türkiye Cumhuriyeti yurttaşı ve erkek olmak, jandarma olmak için sahip olunması gereken en ehemmiyetli niteliktir.
Rastgele bir kabahatten karar giymemiş olmak ve soruşturma altında olmamak koşulu aranmaktadır.
Rastgele bir politik partiye aza olmamak ve görevde bulunmamış olmak gereklidir.
Yapılacak imtihanlarda tanımlanan zafer barajının üstünde olunması ve kayıt kabul harekâtlarında istenen evrakların beceriksizsiz olması gerekmektedir.
Türk Silahlı Güçleri Sağlık Kabiliyeti İdaremeliği’nde belirtilen sağlık temellerine uyulması gerekmektedir. Rastgele bir sağlık problemi olmamalıdır.
Türk Silahlı Güçleri Sağlık Kabiliyeti İdaremeliği’nde belirtilen sağlık şartlarına sahip olmak ve askeri sağlık kurumundan sağlık heyet raporuna sahip olmak gerekmektedir.