Son Haberler

GDO yararları ve zararları

-
Eylül 3, 2022
GDO yararları ve zararları

Türkiye’de 26.10.2009 tarih ve 27388 rakamlı Resmi Gazete’de yayımlanarak

GDO

ile alakalı yeni tertip etme yürürlüğe girdi. Bu tertip etmeye göre bu ürünlerin yapımı ve kullanımı daha fazla çoğalabilecek veya teftişi daha güçleşebilecek. Peki, nedir genetiği değiştirilmiş organizmalar olarak cemiyete yansıtılan ürünler. Yararları ve hasarları nelerdir’
İnönü Üniversitesi Biyoloji Kısmı Öğretim Abonesi Doç. Dr. Hikmet Geçkil, mevzuyu şu biçimde açıklıyor: Terminoloji Her ne kadar Türkçe’de daha çok “Genetiği Değiştirilmiş” olarak bir çevrim yapılmışsa da, “Genetically Modified” teriminin daha uygun karşılığı “Genetiği ile Oynanmış, GO” olmalıdır. Zira bir organizmada veya o organizmadan gelen bir üründe bazı istenen farklılıkları yapmak için genetik yapının radikal bir farklılığa uğratılması ör. Başka bir organizmadan gen transferi gerekmez.
Bazen, organizmanın kendi genetik repertuarı üzerinde yapılacak minik oynamalar da organizmada veya ürünnamda istenen farklılıklarla sonuçlanabilir. Bu cins bir çalışmada, organizmada istenen bir farklılık daha ön tasarıya çıkartılmakta iken ör. Muhakkak bir proteinde çoğalış sağlama, genetik kumpasında rastgele bir farklılık alana gelmemektedir. Başka Bir Deyişle kısacası, organizma aynı genetik yapı ile kalite değil nicelik olarak değişik bir protein profili gösterir.
Her ne kadar “biyoteknoloji” ve “genetik modifikasyon, genetik mühendislik, GM” çoğu zaman biri birinin yerine kullanılırsa da, GM bir seri teknoloji neticeyi organizmanın genetik yapısında alana getirilen farklılıkları ifade eder. “Biyoteknoloji” ise çok daha genel bir terim olup bir organizmanın ör. maya veya onun ürünlerinin ör. Enzimler farklı alanlarda kullanımını bira, peynir, yoğurt gibi ifade eder. Ancak, genetik mühendislik çalışmaları biyoteknolojik emeller için kullanılabilir.
GM ürünleri arasında ilaç, aşı, besin ve besin bileşenleri, hayvan besleme ürünleri ve lifli besin yapımı başta gelmektedir. Tarım sanayinde muhtelif böceklere karşı direnç sağlayan ve sıhhatli beslenmede ehemmiyeti olan ürünleri yapan genlerin tanımlanması bu cins uygulamaların zaferi için en tanımlayıcı basamaklardan biri olmaktadır. Ancak, genom teknolojilerindeki ilerlemeler günümüzde bir hayli organizmanın ayrıntılı genetik haritasının çıkarılıp karşılaştırılmasını mümkün kılacak seviyeye gelmiştir.
2003 seneyi haysiyeti ile 18 ülkeden takribî 7 milyon çiftçi tarafından takribî 70 milyon hektar neredeyse Türkiye’nin 79 milyon hektar yüzölçümüne denk bir alanda başta mısır, pamuk, soya, patates ve pirinç olmak üzere pestisit dirençli veya bir ekip yiyeceksel bedeller kazandırılmış bir seri transgenik nebat ekimi yapılmıştır. Aynı sene içinde dünya transgen nebat yapımının yüzde 99’unu sağlayan ülkeler sırası ile Amerika Birleşik Devletleri yüzde 63, Arjantin yüzde 21, Kanada yüzde 6, Brezilya yüzde 4, Çin yüzde 4 ve Güney Afrika yüzde 1 olmuştur.
Önümüzdeki 10 sene içinde büyük kısmı büyümekte olan ülkelerde olmak üzere, GM ürünlerinin logaritmik olarak çoğalacağı düşünülmektedir. Ancak, her yeni teknoloji gibi oranla yeni olan bu uygulamalar da farklı cemiyetlerde farklı seviyede olsa da münazaralara neden olmaktadır. Bu çeşit teknoloji için en yaygın kavga mevzularını ise GM organizma veya ürünlerinin insan sıhhati ve etraf üzerine olan tesirleri oluşturmaktadır.
GM organizma ve ürünlerinin cemiyet için yararları ve tartışılan doğrultuları alttaki biçimde sıralanabilir:
GM ürünleri YARARLARI
“Tarım”
Tat ve nitelikte çoğalış, erken olgunlaşma, yiyeceksel bedelinde çoğalış, mahsul çoğalışı ve strese dayanıklılık, hastalıklara, insektisit ve herbisitlere direnç, yeni yiyecekler besinler ve ekim teknikleri.
“Hayvan”
Direnç, üretkenlik, dayanıklılık ve aktif beslenme, et, süt ve yumurta yapımında çoğalış, daha iyi teşhis metotları ve sıhhatli hayvanlar.
“Etraf”
Etraf arkadaşı biyoherbisitler ve biyoinsektistler, toprak, su ve enerjinin korunması, orman ürünleri için yeni biyoprosesler, atıkları daha iyi değerlendirme.
“Cemiyet”
Yüksek popülasyon çoğalışı gösteren cemiyetler için yüksek ürün çoğalışı
KAVGA KONULARI
“Emniyet “
İnsan sıhhati üzerine: allerjenler, antibiyotiklere dirençlilik sağlayan gen veya gen yaftaları markır’nin transferi, henüz bilinmez öteki tesirler. Etraf üzerine transgenlerin istenmeyen biçimde çapraz polenleşme ile dağılması, öteki organizmalar ör. toprak mikroorganizmaları üzerine olacak henüz bilinmez tesirler, flora ve fauna biyoçeşitliliğinde olası eksilme.
“Oluşturulmuş genetik kaynaklardan faydalanma”
Dünya besin yapımının yalnızca birkaç büyük firma tarafından domine edilmesi, büyümekte olan ülkelerin, gelişmiş olanlara daha fazla bağımlılığı, biyokorsanlık-natürel kaynakların yabancılar tarafından harcanması.
“Etik”
Natürel organizmaların iç balanslarını ve kendi aralarındaki balansı bozma, cinsler arasında gen akışını süratlendirerek natürel süreci tahrif etme, hayvan genlerinin bitiklerde kullanılması veya tersi için yapılan itirazlar, tam bu mevzulardaki cemiyette oluşan stres etkeni.
“GDO için harcayıcıyı bilgilendirici yaftaların kullanılma mevzusu”
“Yeni büyümelerin yalnızca zengin ülkelerin lehine olacak biçimde planlanmaları “
Legal İhtar: Yayınlanan yazı ve haberin tüm hakları Dünya Bülteni’ne aittir. Özel izin alınmadan yazı ve haber hiçbir biçimde kullanılamaz. Ancak yazı ve haberin bir kısmı etkin link verilerek alıntılanabilir.