Son Haberler

Boza Nasıl Yapılır, Faydaları Nelerdir?

-
Eylül 18, 2022
Boza Nasıl Yapılır, Faydaları Nelerdir?

Boza Nasıl Yapılır, Faydaları Nelerdir?

Soğuk kış akşamlarında, sokaktaki portatif satıcıların boza diye bağıran sesleri hepimizi nostaljik bir yolculuğa çıkarır. Keskin aroması ve mayhoş tadıyla soğuk içilen bu lezzet artık kvaka konut tarifleri, hazır üretim imkanları ve marketlerde rahat bulunmasıyla yaşamımızın daha çok içinde.

Kültürümüzün sembollerinden olan boza, kaynaklara göre bilinen en eski meşrubatımızdır. Genelde kış aylarında tüketilmesi alışkanlık haline gelen bozanın zamanı, Eylül ve Mayıs ayları arasındadır. Bozanın tüketildiği değişik ülkeler ise; Kosova, Arnavutluk, Bosna Hersek, Bulgaristan, Makedonya, Romanya, Sırbistan, Kazakistan, Kırgızistan ve Karadağ’dır.

Bozayı, şehirk kez sınayanlar ekşimsi bulabilmektedir. Bu bazıları için bozayı seçim etme sebebi iken bazıları için itici bir gidişattır. Fakat yeniden de asırlar boyunca içilen bozayı, tadını çok severek tüketenler olduğu gibi, hoşlanmadan yalnızca ‘bereketleri’ için tüketen de var. 

Boza Nasıl Yapılır?

Boza, Türkiye’de çoğunlukla mısır irmiği, su ve şekerden üretilir. Fakat yapıldığı ülkenin mahsulüne göre; buğday, arpa, çavdar, yulaf, pirinç, ekmek ve bazen de kenevir unuyla da yapılmaktadır.

Boza imalinde büyük kazanlar kullanılmaktadır. Kazanlarda vasati bir buçuk saat boyunca haşlanan mısır irmiği, koyu bir kıvam alana kadar kaynar. Daha sonra soğumak üzere bekletilen irmik, koyu kıvamlı bir ekmek hamuruna benzemektedir. Soğuma evresinden sonra yüksek devirde yine suyla karıştırarak, koyu boza elde edilir. İnce bir süzgeçten geçirilerek, koyu bozanın kepeği ve çiğ kısmı parçalar. Yüzde yirmi oranında toz şeker eklendikten sonra boza, mayalanmaya bırakılır. Üzerinde minik hava kabarcıkları oluştuğunda boza, mayalandığını gösterir.  İşte böylece, boza kendin Nase has lezzetini alır ve şişelere doldurulup paketlenir. 

Konutta Kvaka Boza Üretimi

Boza içmek için portatif satıcıyı beklemenize gerek yok. Sizin için hazırladığımız bu kvaka tarifle kış akşamları konutunuzda boza keyfi yapabilirsiniz.

Konutta boza üretimi için gerekli olan malzemeler:

250 gr. Pilavlık Bulgur
Yarım Çay Bardağı Pirinç
1 Tatlı Kaşığı Ktümörü Maya
Şeker

Üretim Safhası:

Bulgur ve pirinç yıkandıktan sonra, bulamaç haline gelene kadar kaynatılır. Bulgur ve pirinç bulamacı, mikserle karıştırılarak ince bir süzgeçle spatula takviyesiyle süzülür. Süzülen boza soğuduktan sonra içine bir tatlı kaşığı ktümörü maya konulur. Daha sonra mayalanması için 7 veya 8 saat oda sıcaklığına bırakılır. Mayalanma tamamlandıktan sonra içine isteğe göre şeker eklenir. Üzerine tarçın ve sarı leblebi ile servis edilir.

Püf Noktası:

Mayalama harekâtı oda sıcaklığında ve güneş görmeyen bir yerde yapılmalıdır. Bozanın meşhur lezzeti, doğru bir mayalanma anında ortaya çıkar. Kısacası, boza tadını mayalanmaya borçludur.

Bozanın İçeriği

Türkiye’de yapılan bozalarda mısır irmiği, su ve şeker kullanıldığını daha evvel söylemiştik. İçerisinde yağ oranı neredeyse sıfırdır. Bunun yanı gizeme bozada alkol olup olmadığı da oldukça çayırk edilen bir konudur. Bozanın imalinde alkol kullanılmaz. Fakat, bozanın yapılış sürecinde mayalanma neticeyi oluşan fermantasyonla etil alkol miktarı bekleme vaktine bağlı olarak yükselir. Yapılan araştırmalarda, bozanın içindeki alkol miktarının yüzde 2 olduğu ortaya konmuştur. Bu miktarda alkol, pekmez ya da yoğurt gibi besinlerde de mevcuttur. Boza +4 derecede buzdolabında muhafaza edildiğinde 4 gün ya da 5 gün boyunca tadını korur. 

Bozanın Yararları

Bozanın kış aylarında içilmesi boşuna değildir. Eskiden rehabilitasyon emelli de kullanılan boza; içinde bulunan demir, fosfor, niasin, sodyum, A, B1, B2 ve E vitaminleri sayesinde bir çok sağlık meselesine iyi gelmektedir.

“Akışkan ekmek” olarak da bilinen bozanın başlıca yararları şöyledir:

Boza ve Anne Sütü

Annelerin emzirme yarıyılında kemik sıhhatine dikkat etmeleri gerekmektedir. Boza, hem çocuğun sağlıklı bir kemik yapısına erişmesini sağlar hem de anneyi emzirmekten kaynaklanan kemik meselelerinden korur. Boza içeriğindeki aktif mayalar sayesinde anne sütünü artırırken, bebeğe de zengin vitamin yardımı sağlamaktadır. Ayrıca emzirme zamanınca yaşanacak olan soğuk algınlığı, grip gibi hastalıkların atlatılmasında dayanakçı olur. Gebelerin hem doğum evveli, hem doğum sonrası lüzum duydukları enerji için boza içtikleri bilinir.

Boza ve Kanser

İçinde bulunan vitamin ve mineraller, kanserle gayret eden bünyenin gereksinimi olan besinleri sağlamaktadır. Kanserojen maddelerin vücuttaki yaradılışını önleyicidir. Bedenin bağışıklık sistemini güçlendirerek, kanserden korumaktadır.

Boza ve Sindirim Sistemi

Sindirim sistemine ilaç gibi gelen bozanın mayalanması sırasında oluşan laktik asit, mide yanmalarına ve hazmı kvakalaştırmaya iyi kazanç. Mide hareketlerine pozitif katkısı vardır. Ayrıca bozanın içeriğindeki laktik asitler bağırsak florasını da düzenlemektedir. Yapısında bulunan verimli bakteriler sebebiyle probiyotik etkisi vardır.

Boza ve Soğuk Algınlığı

Grip, nezle ve soğuk algınlığı gibi hastalıklarda bedenin mukavemetini artırır. Soğuk havaların neden olduğu boğaz enfeksiyonuna ve öksürüğe karşı iyi bir destekleyicidir. Uzmanlar, özellikle çocukların boza tüketmesi gerektiğini vurguluyor. Bu sayede kış aylarında bronşların gevşemesi, balgam pakliğinin daha kvaka olması ve solunum yolları serinleyen çocukların daha rahat soluk almaları mümkün.

Boza ve Güzellik

Maskesi uygulanarak da cilde pürüzsüzlük veren boza, kumpaslı tüketildiğinde gerçek bir ihtiyarlama karşıtı. Hem cilt eskimelerini yavaşlatıyor hem de saç sıhhatine çok iyi geliyor. Boza, kaliteli bir ıslatıcı olarak kozmetik dünyasında da isminden laf ettiriyor.

Boza ve Genel Sağlık

Bozanın tüketilme sebeplerinden bkocaman da enerji verici özelliği olmasındandır. İçerisindeki K vitamini sayesinde enerji ve enerjiklik verir. Bu sebeple de sporcular tarafından özellikle seçim edilir. B vitamini zekâsal bitkinliğe iyi kazanç, zihni açar. Asapsal olarak kötü sezilen ve stresli zamanlarda tüketilebilir. Ayrıca B kompleksi vitaminlerini kapsadığı için beslenme ve dolayısıyla genel sağlık gidişatı açısından ehemmiyetli bir yere sahiptir. Bunların dışında yapılan son araştırmalarda,  bozada bulunan nikotinik asitin kötü kolestrolü eksilttiği, iyi kolestrolü de artırdığı söyleniyor. Aynı zamanda kalp ve damar hastalıklarını önleyici etkileri olup olmadığı da tartışılıyor.

Görüldüğü gibi boza suratımızda yalnızca nostaljik bir tebessüm olarak yer etmiyor. Aynı zamanda bedelli bir besin takviyesi olarak da hayatımızdaki ehemmiyetini koruyor.